HTS kaydı (Historical Traffic Search — Tarihsel Trafik Arama), bir telefon numarasına ait geçmiş iletişim trafiğinin operatör sistemlerinden alınan dökümüdür. Kayıt; arama ve aranma bilgilerini, SMS trafiğini, GPRS (mobil veri) oturumlarını, iletişimin gerçekleştiği baz istasyonu bilgisini ve kullanılan cihazın IMEI numarasını içerir. Önemli bir sınırı baştan belirtmek gerekir: HTS kaydı konuşma içeriğini içermez; yalnızca iletişimin kim, ne zaman, hangi numarayla, hangi baz istasyonu üzerinden ve hangi cihazla kurulduğunu gösterir.
HTS kaydında hangi veriler bulunur?
Tipik bir HTS dökümünde şu alanlar yer alır:
- Tarih ve saat: İletişimin başladığı an ve süresi.
- Arayan / aranan numara: İletişimin iki tarafı.
- İletişim türü: Sesli arama, SMS, GPRS oturumu veya yönlendirme.
- Baz istasyonu (hücre) bilgisi: İletişim sırasında cihazın bağlı olduğu baz istasyonunun kimliği ve çoğu zaman adres/koordinat bilgisi.
- IMEI: İletişimde kullanılan cihazın donanım kimliği.
- IMSI / abone bilgisi: SIM kartla ilişkili abone kaydı.
Bu alanların her biri ayrı bir analiz sorusuna karşılık gelir: “Bu iki kişi irtibatlı mı?” sorusu numara eşleşmesiyle, “Aynı telefonu farklı hatlarla mı kullanmış?” sorusu IMEI takibiyle, “Olay saatinde nerede olabilir?” sorusu baz istasyonu verisiyle incelenir.
HTS kaydı mahkemeye nasıl girer?
HTS verisi, 5271 sayılı CMK’nın 135. maddesi kapsamında hâkim veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı kararıyla talep edilir. Karar, ilgili operatörlere ve BTK’ya iletilir; dökümler elektronik ortamda dosyaya girer. Hukuka uygun şekilde elde edilmiş HTS kaydı, ceza yargılamasında delil olarak değerlendirilebilir. Usulüne uygun karar olmadan elde edilen kayıtlar ise hukuka aykırı delil tartışmasına yol açar — bu, teknik değil hukuki bir değerlendirme olduğundan avukatın alanına girer.
Dosyaya giren ham döküm çoğu zaman binlerce satırlık tablolardan oluşur. Mahkemenin bu ham veriden sonuç çıkarabilmesi için genellikle bilirkişi incelemesi yaptırılır: bilirkişi, kayıtları çözümleyip irtibat şemaları, zaman çizelgeleri ve harita görselleştirmeleriyle raporlar.
HTS analizi hangi soruları yanıtlayabilir?
Doğru yürütülen bir HTS analizi şu tür sorulara somut yanıt üretebilir:
- İki veya daha fazla numara arasında hangi tarih aralığında, hangi sıklıkta iletişim var?
- Farklı numaralar aynı IMEI üzerinden mi kullanılmış? (Cihaz ortaklığı)
- Bir numara, olay tarih ve saatinde olay yerine yakın bir baz istasyonuna mı bağlanmış?
- Şüpheliler olaydan önce ve sonra ortak baz istasyonlarında mı görünüyor?
- İletişim yoğunluğu belirli tarihlerde (örneğin olay günü) anormal biçimde artmış mı?
HTS analizinde nelere dikkat edilmeli?
Baz istasyonu verisi kesin konum göstermez. Kayıttaki baz bilgisi, cihazın o istasyonun kapsama alanında olduğunu gösterir; kapsama alanı şehir merkezinde birkaç yüz metre, kırsalda kilometrelerce olabilir. “Baz kaydı olay yerini gösteriyor” ifadesi teknik olarak ancak “olay yerini kapsayan hücreye bağlanmış” biçiminde kurulabilir. Bu ayrımın raporda doğru yapılması kritik önemdedir.
Veri formatları operatörler arasında farklıdır. Türkiye’deki operatörlerin döküm formatları birbirinden farklıdır; alan adları, saat dilimi gösterimleri ve hücre kimlik yapıları değişir. Analiz öncesinde kayıtların tek formata normalize edilmesi, satır atlanmasını ve yanlış eşleştirmeyi önler.
Yönlendirme ve santral kayıtları yanıltabilir. Çağrı yönlendirme, sekreterlik servisleri ve operatör santral numaraları, dikkatli bakılmadığında gerçek irtibat gibi görünebilir. Bu kayıtların ayıklanması uzmanlık gerektirir.
Eksik veri sorgulanmalıdır. Talep edilen aralığın tamamı dosyaya girmemiş olabilir. Analiz raporunda incelenen aralık, kayıt sayısı ve varsa eksik dönemler açıkça belirtilmelidir; aksi hâlde “iletişim yok” bulgusu ile “kayıt yok” durumu karışır.
Avukatlar için pratik kontrol listesi
- Dosyadaki HTS kararının kapsamı (numara, tarih aralığı) ile gelen dökümün kapsamı örtüşüyor mu?
- Bilirkişi raporu ham veriden hangi yöntemle sonuca ulaştığını açıklıyor mu, yoksa yalnızca sonuç mu bildiriyor?
- Baz istasyonu bulguları “kesin konum” diliyle mi, “kapsama alanı” diliyle mi yazılmış?
- IMEI ve abone eşleştirmeleri tablolarla gösterilmiş mi?
- Rapordaki tarih/saat değerlerinin saat dilimi (UTC/yerel) belirtilmiş mi?
Bu sorulardan herhangi birine olumsuz yanıt veriyorsanız, dosyadaki HTS değerlendirmesinin bağımsız bir uzman tarafından yeniden incelenmesi (özel uzman mütalaası) düşünülebilir.
Sonuç
HTS kaydı, doğru çözümlendiğinde iletişim ilişkilerini ve zaman-mekân örüntülerini güçlü biçimde ortaya koyan; yanlış yorumlandığında ise kişiler hakkında gerçeğe aykırı izlenim oluşturabilen bir delil türüdür. Kaydın ne söylediği kadar ne söylemediğini bilmek, hem savunma hem iddia tarafı için aynı derecede önemlidir.
Dosyanızdaki HTS kayıtlarının incelenmesi veya mevcut bir HTS raporunun bağımsız değerlendirmesi için iletişim sayfasından ücretsiz ön değerlendirme talep edebilirsiniz.